Diyarbakır’ın Masasındaki 5 Kritik Sorun ve Çözüm Haritası

Diyarbakır, bir yanda binlerce yıllık mirası barındıran Suriçi, diğer yanda ise modern ama kontrolsüz büyüyen Kayapınar gibi tezatları içinde barındırıyor. Şehrin geleceğini şekillendirecek en büyük 5 başlık ve atılması gereken adımlar şöyle: 1. Ulaşım Trafik ve Hafif Raylı Sistem Çıkmazı Özellikle iş giriş ve çıkış saatlerinde Elazığ Caddesi, Şanlıurfa Bulvarı ve Seyrantepe Kavşağı gibi noktalarda trafik durma noktasına geliyor. Şehir içi toplu taşıma filosunun yetersizliği ve uzun süredir konuşulan ancak somut bir adım atılamayan Hafif Raylı Sistem Projesi kentin en büyük beklentilerinden biri. Çözüm Önerisi: Kent içi ana arterleri rahatlatacak akıllı kavşak sistemlerinin acilen devreye alınması, toplu taşımada hat optimizasyonunun yapılması ve Dağkapı-Gazi Yaşargil Eğitim Araştırma Hastanesi arasındaki raylı sistem projesinin merkezi ve yerel bütçe iş birliğiyle hızlandırılması gerekiyor.   2. Küresel İklim Krizi, Su Stresi ve Altyapı Son yıllarda bölgede belirginleşen kuraklık riski, Diyarbakır'ı da doğrudan etkiliyor. Kent genelinde su kayıp-kaçak oranlarının yüksekliği ve yaz aylarında kırsal ilçelerde yaşanan tarımsal/evsel su sıkıntıları dikkat çekiyor. Ayrıca, yoğun yağışlarda yetersiz kalan yağmur suyu drenaj hatları bazı noktalarda taşkınlara sebep oluyor. Çözüm Önerisi: "Diyarbakır Sıfır Atık" ve "Su Verimliliği" stratejik planlarının sahaya inmesi şart. Dicle Havzası’nın korunması, halk pazarlarındaki organik atıkların komposta dönüştürülmesi, parklarda akıllı sulama sistemlerine geçilmesi ve şehir genelinde yer altı su hatlarındaki kaçakların modern teknolojilerle izlenerek sıfırlanması gerekiyor.   3. Sosyal Alan Yetersizliği ve Madde Bağımlılığı ile Mücadele Hızla artan genç nüfusa rağmen, özellikle dezavantajlı mahallelerde gençlerin ve çocukların güvenle zaman geçirebileceği sosyal, sportif ve kültürel alanlar yetersiz kalıyor. Bu durum, kent genelinde önemli bir tehdit haline gelen madde bağımlılığı riskini de beraberinde getiriyor. Çözüm Önerisi: Mahalle bazlı gençlik merkezlerinin ve tematik parkların sayısının artırılması; aileleri, okulları ve emniyet birimlerini kapsayan bütüncül bir bağımlılıkla mücadele eylem planının kent genelinde yaygınlaştırılması şart. Parkların güvenliği ve temizliği için yerel yönetimlerin denetimleri artırması, vatandaşların da çevre bilincine katkı sunması bekleniyor.   4. İstihdam ve Sanayide Katma Değer Eksikliği Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi (OSB) her yıl büyüse de kentteki genç işsizlik oranı hâlâ Türkiye ortalamasının üzerinde seyrediyor. Tarım ve hayvancılık potansiyeli yüksek olan şehirde, ham maddenin işlenmeden dışarıya satılması ekonomik girdiyi sınırlandırıyor. Çözüm Önerisi: Tarıma dayalı ihtisas organize sanayi bölgelerinin (Tekstil, Gıda vb.) desteklenmesi, Dicle Üniversitesi ve sanayi iş birliğiyle gençlere dijital dönüşüm, yazılım ve nitelikli ara eleman eğitimlerinin verilmesi kentin ekonomik çehresini değiştirebilir.   5. Tarihi Mirasın Korunması ve Turizm Potansiyeli UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi’nde yer alan Diyarbakır Surları ve Hevsel Bahçeleri, kentin en büyük hazinesi. Ancak Suriçi’ndeki restorasyon süreçlerinin yavaşlığı, turizm altyapısındaki eksikler ve tanıtım yetersizliği kentin bu potansiyelden tam anlamıyla faydalanmasını engelliyor. Çözüm Önerisi: Kültür inanç turizminin canlandırılması için konaklama kapasitesinin niteliksel olarak artırılması, tarihi yapıların aslına uygun restorasyonlarının bilimsel kurullarla denetlenerek hızlandırılması ve uluslararası tanıtım festivallerinin süreklilik kazanması gerekiyor.   Vatandaş Ne Diyor? Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi’nin son dönemde kurduğu "Yerinde Çözüm" stantlarına yapılan yüzlerce başvurunun büyük çoğunluğunu altyapı, çevre temizliği ve ulaşım talepleri oluşturuyor. Vatandaşlar hem sorunların daha hızlı çözülmesini istiyor hem de kentlilik bilinciyle parklara ve yeşil alanlara sahip çıkılması gerektiğinin altını çiziyor. 63 Olay Haber