Aile, toplumun en küçük yapı taşıdır ve bir toplumun sağlamlığı doğrudan ailenin gücüne bağlıdır. İnsan, güven duygusunu, sevgiyi, sorumluluğu ve aidiyeti ilk olarak aile içinde öğrenir. Ancak bugün açık bir şekilde görüyoruz ki aile kurumu varlığını sürdürse de eski değerini ve etkisini giderek kaybetmektedir. Bunun elbette birçok sebebi vardır ve meseleyi tek bir nedene indirgemek doğru olmaz. Fakat konuyu dağıtmadan ilerlemek için, bu çözülmenin arkasındaki birkaç temel probleme odaklanmak daha sağlıklı olacaktır. Şimdi birlikte, bu sürecin hangi noktada başladığını ve nasıl ilerlediğini adım adım ele alalım. İlk olarak, dijital dünyanın ortaya çıkardığı yeni insan tipine bakmak gerekiyor. Çünkü bugün yaşadığımız birçok sorunun başlangıç noktası tam olarak burasıdır. Dijital dünya, insanı giderek daha bireysel, daha ben merkezli bir yapıya sürüklüyor. Artık insanlar ortak zaman geçirmek yerine kendi ekranlarına çekiliyor. Aynı evin içinde herkes kendi dünyasında yaşıyor. Birlikte oturulan ortamlar bile aslında ortak bir hayatı değil, yan yana kurulan yalnızlıkları ifade ediyor. Bu durum, gerçek sosyal ilişkileri zayıflatıyor. İnsan, yüz yüze iletişim kurmak yerine daha kolay olanı tercih ediyor. Ekran üzerinden iletişim kurmak, zahmetsiz olduğu için cazip geliyor. Ancak bu kolaylık, beraberinde derinlik kaybını getiriyor. Çünkü ilişki emek ister, zaman ister, sabır ister. Aile içindeki en temel bağ olan “birlikte olma, birlikte zaman geçirme” hali zedeleniyor. İnsanlar aynı çatı altında yaşamaya devam ediyor, fakat aynı hayatı paylaşmamaya başlıyor. Bu bağlamda diğer bir sebebe geçelim, sosyal medyanın oluşturduğu gerçeklik algısına değinmek gerekir. Kişi, sürekli olarak daha mutlu, daha düzenli ve daha kusursuz görünen hayatlara maruz kalır. Ancak burada gördüğü şey, gerçek bir hayat değil; seçilmiş ve süslenmiş bir kesittir. Bu durum zamanla şu etkiyi doğurur: Kişi kendi hayatını ve ailesini bu yapay görüntülerle kıyaslar. Oysa kıyasladığı şey gerçeğin kendisi değil, filtrelenmiş bir gösteridir. Kıyaslamayla beraber kişi, sahip olduklarının değerini görmek yerine eksik gördüğü yönlere odaklanır. Bu durum aile içinde memnuniyeti azaltır. Memnuniyet azaldıkça bağ zayıflar. Çünkü insan, değer verdiği şeye bağlanır; değersiz gördüğü şeyden uzaklaşır. Bu noktada ortaya çıkan memnuniyetsizlik, insanın yönünü değiştirmeye başlar. Kişi, sosyal medyada karşılaştığı -sözde- kusursuz hayatları kendi hayatıyla kıyaslar. Bu kıyaslama, ailesini yetersiz görmesine neden olur. Oysa karşılaştırdığı şey gerçek değil, kurgulanmış bir görüntüdür. İnsan, bu yapay mükemmelliğe yakınlaşma isteği duyar. Zamanla ilgisini, dikkatini ve duygusal yönelimini kendi ailesinden çok bu sanal dünyaya kaydırır. Sonuç olarak kişi, gerçek ama eksik olanı bırakıp, kusursuz görünen ama gerçek olmayanı tercih eder. Bu tercih, aile içindeki bağı zayıflatır. Çünkü insan, değer verdiği yere yönelir; yöneldiği yer ise zamanla bağ kurduğu yer haline gelir. Kişi ailesinden uzaklaştıkça ve duygusal bağ zayıfladıkça, açık ve doğrudan iletişim de azalır. Bunun yerine dolaylı iletişim biçimleri ortaya çıkar. İnsan, konuşmak yerine susmayı, yüzleşmek yerine ertelemeyi, doğrudan ifade etmek yerine ima etmeyi tercih eder. Zamanla laf taşıma, dolaylı anlatım ve kaçınma davranışları yaygınlaşır. Küçük problemler büyür, çözülmeden birikir ve ilişkiler yıpranır. Çünkü bir ilişkide iletişim zayıflarsa, o ilişki kendi kendine çözülmeye başlar. Ortaya çıkan tablo açıktır: Dijitalleşmeyle başlayan süreç, sosyal medyanın oluşturduğu algı ile derinleşir. Bu algı insanın yönünü değiştirir. Yön değiştikçe bağ zayıflar. Bağ zayıfladıkça iletişim kopar. Aile ise tam olarak bu noktada çözülmeye başlar. Yani sorun tek tek yaşanan olaylar değil, birbirini besleyen bir sürecin sonucudur. Bu süreci tersine çevirmek ise mümkündür. Öncelikle kişinin yeniden gerçek olanı merkeze alması gerekir. Aile içinde bilinçli zaman geçirmek, yüz yüze iletişimi artırmak ve sorunları doğrudan konuşmak bu sürecin temelini oluşturur. Bunun yanında, sosyal medyada görülen hayatların bir kurgu olduğunu fark etmek ve kıyas alışkanlığını terk etmek gerekir. En önemlisi ise şudur: İnsan, anlamı ve değeri dışarıda aramayı bıraktığında, elindekinin kıymetini görmeye başlar. Aileyi yeniden güçlü kılacak olan şey büyük değişimler değil; küçük ama samimi temaslardır. Çünkü bağ, ilgiyle kurulur, emekle güçlenir ve sabırla korunur.